Europese Spons tegen extreme droogte en wateroverlast
Steeds vaker hebben we te maken met hevige regenval en droogte. De droge zomer van dit jaar is daar een goed voorbeeld van. Het was erg warm en nog niet eerder is het tekort aan water zo groot geweest. Deze gevolgen van klimaatverandering betekenen veel voor mens, natuur en dier. Nederlandse en Duitse partners in de Vechtregio werken samen aan oplossingen voor ‘te nat’ en ‘te droog’ en tegelijkertijd het verbeteren van de biodiversiteit hierbij.
Sponsmaatregelen als oplossing
Een voorbeeld van een oplossing is sponswerking. Dat betekent dat de bodem water langer vasthoudt in droge tijden en dat regenwater bij hevige regenbuien afgevoerd wordt. In het Europese project SpongeWorks worden sponsmaatregelen toegepast en wordt onderzocht wat het effect van deze maatregelen is. Zo krijgen we nieuwe kennis over wat wél en niet werkt. De Europese samenwerking helpt hierbij en stimuleert om deze kennis actief te delen.
Samenwerkingsverband Vecht/e
Het stroomgebied van de Vecht is een van de gebieden waar dit gebeurt. Op meerdere locaties nemen we deze maatregelen en meten we het effect hiervan.
Een paar voorbeelden:
- Fietsroute Heemse: bij de aanleg van deze fietsroute heeft de gemeente Hardenberg sponsmaatregelen genomen. Het effect van deze maatregelen wordt de komende tijd gemonitord.
- De Rheezerwaterleiding: waterschap Vechtstromen verkent de mogelijkheden om sponsmaatregelen te nemen. Dat doen zij bij de Rheezerwaterleiding, een kilometerslange watergang die loopt van Rheeze tot aan de Vecht.
- Nieuwe meetpunten voor waterretentie: de aanleg van deze nieuwe meetpunten helpen Vechteverband om meer zicht te krijgen op het grondwaterpeil.
- Aanleg van een nieuwe uiterwaard en waterbergingsgebied voor de Vecht in Laar door gedeeltelijke verwijdering en herinrichting van de rivierdijk.
- Aanleg van diverse nieuwe stuwen en verhoogde bodemovergangen in de Engdener Bach en aangrenzende kleine beken en agrarische afwateringssloten nabij Engden, naar het voorbeeld van de gerealiseerde maatregel aan de Dinkel bij Lage.
Universiteit Twente, Deltares en de Universiteit van Hannover zijn betrokken bij het wetenschappelijk onderzoek naar deze maatregelen.
Jaarlijkse bijeenkomst
Andere gebieden zijn in Frankrijk, Griekenland, Hongarije, Ierland, België, Italië, Finland, Spanje, Oekraïne en Montenegro. Ieder jaar komen alle deelnemers van het Europese project SpongeWorks bij elkaar. Van 28 september tot en met 2 oktober vond deze jaarlijkse bijeenkomst, de General Assembly, plaats. Dit jaar was de bijeenkomst in de Nederlandse en Duitse Vechtregio. 100 deelnemers uit heel Europa kwamen bij elkaar. Ze deelden ervaringen, praatten bij over de voortgang van de lopende projecten en leerden van elkaar.
Regionale sponsstrategieën
Om echt impact te hebben, is er meer nodig. Daarom kijken we niet alleen hoe nu, maar ook op de langere termijn sponsmaatregelen uitgevoerd kunnen worden. Hiervoor worden er voor 3 regio’s in Europa sponsstrategieën gemaakt. De regio’s zijn de Lèze in Frankrijk, Pinios in Griekenland en de Vecht in Nederland en Duitsland. De strategieën laten zien welke maatregelen mogelijk zijn en welke keuzes er gemaakt kunnen worden om meer grote sponsmaatregelen te nemen.
Financiering
Het project SpongeWorks ontvangt financiering van het onderzoeks- en innovatieprogramma Horizon Europe van de Europese Unie onder subsidieovereenkomst nr. 101156116 en van UK Research and Innovation/HM Government. Het project loopt van 1 september 2024 tot en met 31 augustus 2028.
Tijdens de jaarlijkse ontmoeting maakten de Europese partners kennis met de Vecht.
Er werd informatie gedeeld, naar elkaar geluisterd en er werden verschillende dilemma's besproken.
Vertegenwoordigers uit heel Europa kwamen samen in de Vechtregio.


