Vechtstromen volgt verdringingsreeks
De grondwaterstanden in ons beheersgebied zijn nog redelijk op niveau, maar door de dalende waterstand op de IJssel kan er steeds minder water naar het Twentekanaal worden gepompt. We proberen zo lang mogelijk water beschikbaar te houden en schades te voorkomen. Daarvoor gebruiken we de verdringingsreeks (opeenvolgende reeks van maatregelen die wordt ingevoerd bij dreigende schaarste van water). In een groot deel van ons gebied geldt een onttrekkingsverbod op oppervlaktewater. In het noordelijke deel van ons gebied, dat gevoed wordt vanuit het IJsselmeer, zijn op dit moment nog geen tekorten, maar dit houden we wel scherp in de gaten.
Het is erg droog in ons gebied en er is de afgelopen weken maar beperkt regen gevallen. Het neerslagtekort is daarmee in Twente nu opgelopen tot 156 mm. In het noordelijk deel is dat tekort nu 197 mm. In 60% van ons oppervlaktewater zijn we afhankelijk van regenwater. We zien in dat deel van ons gebied de gevolgen van de droogte toenemen. Wel hebben we hier de afgelopen acht jaar ervaring opgedaan hoe we om kunnen gaan met een gebrek aan neerslag.
In 40% van ons gebied kunnen we water aanvoeren. Het is redelijk nieuw dat ook dat wateraanvoergebied nu danig onder druk staat. Dit komt omdat er momenteel erg weinig neerslag valt in het stroomgebied van de Rijn en er daardoor weinig water vandaaruit naar ons land toe komt. Door de geringe aanvoer van de Rijn komt ook de wateraanvoer via de IJssel, het Twentekanaal en Kanaal Almelo – De Haandrik onder druk te staan.
In het noorden kunnen we nog wel water aanvoeren vanuit het IJsselmeer, onze nationale regenton. Maar rondom het IJsselmeer wonen en werken veel mensen, dus we houden de situatie scherp in de gaten.
Extra maatregelen
Er zijn ondertussen diverse extra maatregelen genomen. Vanaf maandag 22 juni 2026 geldt er een onttrekkingsverbod voor oppervlaktewater uit openbare vijvers waar geen wateraanvoer mogelijk is. En vanaf dinsdag 28 juli geldt er een onttrekkingsverbod voor oppervlaktewater in Twente en het Vechtdal.
Daarnaast zijn er extra pompen geplaatst bij sluis Eefde, zijn er bepaalde inlaten gesloten en is er gestopt met het schutten van schepen op het Twentekanaal.
Sluizen op de Vecht
Vanwege het toenemende watertekort worden de sluizen op de Vecht in het gebied van Vechtstromen vanaf dinsdag 4 augustus enkel nog geschut om 10.00 uur, 12.00 uur, 13.30 uur en 16.30 uur. Als het watertekort verder toeneemt kunnen we het vaarverkeer niet meer ‘mee laten liften’ op onze waterdoorvoer over de Vecht. Er bestaat dan de kans dat de sluizen De Haandrik, Hardenberg, Mariënberg en Junne van het ene op het andere moment voor onbepaalde tijd worden gesloten. Het is verstandig om hier als booteigenaar rekening mee te houden.
www.vechtstromen.nl/varenopdevecht
Waterkwaliteit
Door de droogte warmt ook het water op. Dat kan leiden tot een tekort aan zuurstof in het water, waardoor vissen in de problemen kunnen komen. Dit zien we over het algemeen het eerst in vijvers. Op verschillende plekken zitten blauwalgen (groep algen die bij overmatige bloei giftig kunnen zijn) in het oppervlaktewater. Ga niet in dit water en laat ook uw hond niet in water met blauwalgen. Zij kunnen daar ziek van worden.
Er zijn in ons beheergebied op dit moment een aantal locaties met een negatief zwemadvies vanwege onvoldoende waterkwaliteit. Kijk op www.zwemwater.nl voor actuele zwemwateradviezen.
Stand van zaken voor de wateraanvoergebieden
Noordelijke aanvoerroute
Momenteel wordt er circa 6 m3/s water aangevoerd uit het IJsselmeer. Dit is ongeveer 90% van de totale aanvoercapaciteit. Vanwege verwachte (dreigende) droogte in het IJsselmeergebied is het peil van het IJsselmeer en Markermeer verhoogd. De waterstand begint te zakken doordat er vanuit de IJssel weinig wordt aangevoerd, maar het is nog boven zijn normale peil.
Natuurlijke aanvoerroute via de Vecht
Dit water gebruiken we ook voor wateraanvoer richting Kanaal Almelo- De Haandrik. De afvoer van de Vecht bij Emlichheim is momenteel circa 1,5 m3/s. De verwachting is dat deze afvoer komende week zal dalen.
Zuidelijke aanvoerroute
Momenteel wordt er 6 m3/s aangevoerd bij Aadorp. Momenteel is de maximale aanvoercapaciteit 14 m3/s bij Eefde. De watervraag is circa 10 m3/s. Waarschijnlijk wordt de watervraag groter dan het wateraanbod en zijn er maatregelen nodig om dit weer in balans te brengen.
Beeld van de Rijn
De neerslag die half juli met name in Zwitserland en in de stroomgebieden van de Neckar en de Main is gevallen, zorgde tijdelijk voor een hogere Rijnafvoer. En door de regen van de afgelopen dagen voerden sommige noordelijke zijrivieren tijdelijk iets meer water af. Toch blijft de hoeveelheid water die deze rivieren aan de Rijn leveren momenteel erg beperkt. De verwachting is dat de afvoer van de Rijn de komende periode ongeveer gelijk blijft of langzaam verder daalt. Omdat nog onzeker is hoeveel regen er gaat vallen, bestaat vanaf 1 augustus een kleine kans dat de afvoer tijdelijk weer iets toeneemt.
De afvoer van de Rijn ligt op dit moment ruim onder de signaleringswaarden van de Landelijke Coördinatiecommissie Waterverdeling (LCW). Voor juli is deze waarde 1.200 m³/s en voor augustus 1.100 m³/s. Naar verwachting blijft de afvoer de komende vijftien dagen onder deze niveaus.
Verdringingsreeks (opeenvolgende reeks van maatregelen die wordt ingevoerd bij dreigende schaarste van water)
Al onze maatregelen zijn gekoppeld aan de zogenoemde verdringingsreeks. Dit is een volgorde voor het verdelen van oppervlaktewater bij waterschaarste. Het doel is om de gevolgen van die waterschaarste zo goed mogelijk te beperken.
Binnen de verdringingsreeks zijn vier categorieën. Categorie 1 en 2 zijn de belangrijkste. Die houden we met alle macht zo lang mogelijk in stand. Bij categorie 1 gaat het om veiligheid en kwetsbare natuur die onherstelbaar beschadigd kan raken. Binnen categorie 2 vallen essentiële maatschappelijke functies, zoals drinkwater, energievoorziening en andere vitale infrastructuren.
In categorie 3 en 4 zitten bepaalde economische en maatschappelijke functies, zoals bijvoorbeeld proceswater voor de industrie, recreatie, scheepvaart en landbouwgewassen. Deze beide categorieën vallen als eerste af bij het verdelen van het schaarse water.
Overlast
Dit alles betekent wel dat er, door de droogte en de beperkte hoeveelheid water die wij kunnen verdelen, overlast en schade kan ontstaan. We gaan ervan uit dat de mensen begrip hebben voor de keuzes die wij nu moeten maken. Die keuzes zijn nodig om de belangrijkste functies in de benen te houden en de gevolgen van deze weersomstandigheden voor het gebied en ons watersysteem zoveel mogelijk te beperken.
Inwoners en bedrijven kunnen een bijdrage leveren door zuinig om te gaan met het beschikbare water. Vooral op momenten dat er minder van beschikbaar is.
Kijk voor meer informatie op onze droogtepagina.
